www.worldtravellers.be

 
If you cannot read Dutch, you can choose any language with the google translate tool
2011 - 2012 - 2013

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

_

B

O

R

N

E

O

 

Traveling is tasting the world ( Henny Bröcheler)

Onze nummerplaat
In Borneo zijn die uiteraard dezelfde als in Maleisië
Een gans andere wagen dan onze FJ en ook geen off roads meer, maar die doet het ook uitstekend

Kota Kinabalu 9 april.
Borneo het eiland van de koppensnellers en de Oerang Oetangs, zo staat het bij velen bekend.  Maar dat is ook al weer verleden tijd. Oost Maleisië, heet het westelijk deel van het eiland.  Dat is zo groot als 61% van het schiereiland.  Ingesloten in dit Maleisische deel van Borneo ligt het Sultanaat Brunei.  Oorspronkelijk komt het Malaisische deel van dat sultanaat maar dat was ook al zo lang geleden.  Het grootste deel van het Borneo, de Oost en zuid kant is Indonesisch grondgebied.
Twee uur en twintig minuten hebben we gevlogen van Kuala Lumpur naar Kota Kinabalu in Sabah. Dat is ons vertrekpunt om het eiland de komende twee weken te verkennen, niet met de FJ maar met een kleine normale wagen.  Wij zullen dus op geplaveide wegen moeten blijven. De auto huren was een leuke bedoening.  Aan de uitgang van het luchthavengebouw hebben drie autoverhuurmaatschappijen hun kantoortjes vlak naast elkaar. Niet moeilijk om de beste prijs te bekomen.

Kota Kinabalu is een moderne kuststad

Als we KK (Kota Kinabalu) richting noord inrijden zien we een moderner omgeving nieuwer, netter dan op het schiereiland, Kuala Lumpur en omgeving buiten beschouwing gelaten.  Zoals rond KL staan ook hier overal bouwkranen, wildernis is althans hier niet meer zichtbaar. Ons hotel ligt ten noorden van de stad in een complex dat ‘1 Borneo’ wordt genoemd.  Een groep van hoogbouw met vele hotels en een hypermarkt met luxueuze malls.

En ik (Lieve) die dacht dat Borneo een en al jungle was. Ons hotel ligt in een complex dat ‘1 Borneo’ wordt genoemd

Mount Kinabalu.

De hoogste berg van Borneo ligt op 100 km van KK.  Met 4095m is hij de 10de hoogste berg van Zuid Oost Azië.  De berg is een must voor de Borneo reizigers.  Jaarlijks willen meer dan 20.000 man de top bereiken.  En die top zit vanaf de middag in de wolken.  Wij stellen ons tevreden met tot het basiskamp te klimmen op 2.000 meter, met de auto.

Het Midden gebergte voor de Mount Kinabalu
De Mount Kinabalu is 4.095 m hoog en daar trekken veel moedigen naartoe
Voor meer foto's van Kinabalu en de Mount Kinabalu klik hier
 
  
Blijkbaar leven hier veel katholieken want om de twee a drie km kwamen we zo een borden tegen

De ' Tip of Borneo'.

KK ligt achter ons, wij rijden naar het uiterste noorden van Borneo het land van de Rungus etnische groep. Sind 2002 probeert men toeristen te verleiden om naar de uiterste noordelijke punt van het eiland Borneo te trekken. Voor ons is het een klein ommetje op weg naar onze slaapplaats Kudat. alle wegen zijn geplaveid dus we hoeven niet te vrezen voor ons Mivy. De Mivy is een Maleisische minivan gebouwd op basis van een Toyota en met de aandrijflijn van Toyota.
De weg tussen de resterende jungle, want ook hier is de vooruitgang niet te stuiten, is niet altijd in goede staat en het is soms uitkijken geblazen om niet al teveel putten te moeten incasseren.  Drie uur zijn we onderweg voor de 175 km rit tot aan de kaap. De 'Tip of Borneo' is een langgerekte smalle rotspunt die enkele meter boven het zee niveau uitsteekt. De rotsbodem loopt tot ver in zee en dat is de reden waarom hier veel schepen zijn gezonken. Nu staat er een kleine vuurtoren wat verder in zee om de skippers te waarschuwen voor het gevaar.  Dit punt is ook de plaats waar de Zuid Chinese zee de Sulu zeeën ontmoet.  ( Dit zijn de zeeën rond de Filipijnen.)

We reden naar de tip van Borneo helemaal in het noorden
Hier kregen we het gevoel dat we nog door een echte jungle reden

Met de FJ hadden we hier een mooie kampeerplaats op het witte strand kunnen organiseren...nu moeten we naar de kuststad Kudat, 40 km zuidwaarts, om daar een slaapplaats te vinden.
De herinnering aan de sprookjesachtige Noordkaap van Borneo zullen we ook kunnen associëren met de uiterst lekkere langoesten in droge curie.  Het Chinese restaurant in Kudat zag er niet uit - ondertussen zijn we wel al wat gewoon - maar het eten was subliem.  Spijtig dat we de wijn hebben moeten missen!


In het noorden van Borneo: Van azuurblauwe zee en witte stranden gesproken
 
Het monument van
"The tip of Borneo"
Maar het einde van de rots is de echte tip
Voor meer foto's van onze trip naar de tip van Borneo klik hier

Op zoek naar de Orang-Oetans  in de omgeving van Sandakan.

Het was niet eenvoudig om uit te vissen welke weg we kunnen nemen naar ons volgende reisdoel.  Onze papieren kaart toont niet de weg die er op de Ipad wel te  vinden is en evenmin staat er een weg op onze digitale kaart van de  Garmin gps. 425 km zegt TomTom op de Ipad.  Hoe is de staat van die weg en kunnen we dat in een dagrit afmaken? Er is geen tussenstop mogelijk want we hebben niet de minste info of er dorpen zijn op die weg door de jungle.
We hebben het gehaald, in zes uur! De eerste 340 km door de jungle was een makkie. De Myvi heeft wel wat putten en bulten moeten verwerken en hier en daar waren zelfs steenslag stroken.  De laatste 80 km gingen wat moeizamer omdat we dan op de  verbindingsweg tussen KK en Sandakan reden met zeer druk verkeer en vele files tot gevolg.

Het restaurant "Ocean King" is een adres om te onthouden
Voor meer foto's van onze rit naar Sandakan klik hier


Sandakan aan de Sulu zee stelt niet veel voor.  Er zijn wel veel hotels en er is zelfs een sjieke mal in de buurt van het Sheraton hotel.  Het is een langgerekt stadje geprangd tussen heuvels en de zee. Helemaal ten zuiden op 5 km van het centrum hebben we op aanwijzen van ons hotel, Ocean King gevonden. Een restaurant in zee gebouwd en alle vis en schelpdieren zijn zeevers als ze klaargemaakt worden want ze worden gehaald uit grote bakken die naast het restaurant in zee drijven. Zoals in Kudat vorige avond was het eten hier meer dan voortreffelijk. Het waren ook zoals gisteren, Chinese uitbaters en dus konden we bier bestellen, daar waar de meeste resto's hier in Borneo geen bier hebben en afficheren "we serve no porc".

Vooraleer naar het rehabilitatie centrum van de Orang Oetans te gaan kijken, wandelden we eerst door het aanpalend regenwoud
Niet altijd gemakkelijk om de trail te volgen


Met de Orang Utans hebben we minder geluk. Sepilok is een rehabilitatie centrum op een uur rijden van Sandakan, daar worden wees apen opgevangen en geleerd hoe ze moeten leven als ze volwassen zijn en weer in de jungle worden gezet.  Een Orang Utan heeft 95% van het menselijk DNA en de kinderen blijven tot 7 jaar bij de moeder om vooral te leren hoe ze in de bomen moeten leven. Dat is wat men ook vooral moet aanleren in het centrum, soms duurt het wel 10 jaar voordat de primaat zefstandig kan zijn. Ten behoeve van de toeristen worden de apen twee maal per dag gevoed op een kijkplaats in de jungle. Het was te warm toen wij om 15 uur op de uitkijk stonden. Slechts twee dieren zijn komen opdagen. Orang Utan is  "The man of the Forest" of "de rode man" in de lokale taal,  heeft een steeds beperkter habitat omwille van de voortschrijdende boskap.  Vroeger kon hij van oost naar west in de bomen slingeren zonder een voet op de grond hoeven te zetten!

De Orang Utans krijgen twee keer per dag eten
Lenig zijn die wel
Voor meer foto's van onze wandeltocht en het rehabiliteits centrum van de Orang Oetans klik hier
 

 

Beleef ons bezoek aan de Orang Oetans mee en kijk naar onze video

 

Naar de  Kinabatangan rivier.

Alle slaapplaatsen zijn bezet tot overmorgen 16 april, krijgen we te horen als we willen reserveren ergens in de jungle, aan de oevers van de langste rivier van de onafhankelijke staat Sabah. Op die rivier worden boottochten georganiseerd en de kans om er wild te zien is groot.
Er blijft ons niets anders over dan van Sandakan zelf naar de rivier te rijden en na de boottocht en het avondmaal de meer dan twee en een half uur durende tocht terug, naar Sandakan te ondernemen.
Het was al bij al de moeite waard. Nochtans was de rode man niet op het appel  de dwerg olifant evenmin. Maar lang-neus apen, macaques, neushoornvogels en zelfs krokodillen waren wel te zien...

De Kinabatangan rivier vanuit de lucht gezien
we hadden geluk en zagen Proboscis Monkeys of Lang-neusapen
en plots zagen we daar een krikodil niet ver van onze boot
een baby aapje - wat schattig
en ja, we zagen hem opnieuw de Oriental Pied Hornbill
Voor meer foto's van onze boottocht op de Kinabatagan rivier klik hier
 
 
Beleef onze boottrip mee en kijk naar onze video

Semporna de uitvalsbasis naar het beschermde marine park.

Sandakan Semporna is een rit van 307 km. Semporna ligt op de meest zuid oostelijke punt van de staat Sabah op Borneo. Zoals elders in Maleisië rijden we meestal tussen palmboom plantages en tot aan de kuststad Lahad Datu is het verkeer redelijk druk en de weg af en toe in slechte staat. Na Lahad Datu maken we opnieuw kennis met een tropische regenbui.  April is de droogste maand met maar gemiddeld 20 dagen met regen. Dit is onze eerste onweer op Borneo. Als we om 17u15 de drukke invalsweg van Semporna stapvoets binnenrijden heeft het al lang opgehouden met stortregenen. Semporna is klein en ons hotel is centraal gelegen, we kunnen alles te voet bereiken.

Het is nog drukkend warm – en al bijna donker - als we op zoek gaan naar een shop die excursies naar de duikeilanden organiseert. Onze zoektocht levert weinig op want vele shops zijn al een poos gesloten en de enige die we nog open vinden Scuba Junkie laat ons weten dat het eiland Sipadan niet meer kan bezocht worden tot en met juni.  Sipdan behoort wel tot een van de vijf mooiste duik en snorkel paradijzen in de wereld en er mogen maar 120 man per dag op het eiland komen!

Afval overal, op een aantal plekken uitpuilende vuilniscontainers met errond massa organische afval en plastiek.

Vannacht heeft het opnieuw geregend en dat heeft de straten in de binnenstad wat gewassen.  Een viezere stad als Semporna hebben we al lang niet meer gezien.  Afval overal, op een aantal plekken uitpuilende vuilniscontainers met errond massa organische afval en plastiek. Overal ligt vuilnis en ook op zee ligt het vol troep!  En tussen die troep langs de straatjes staan overal stalletjes en kraampjes.  Die viesheid schijnt de mensen hier niet te hinderen de ratten hebben het hier naar hun zin. Op straat bedelaars en verschillende etnische groepen.  De meeste zijn Filippino’s en illegaal in het land.  Zij krijgen geen onderwijs en moeten proberen te overleven.    
 

In de omgeving van Semporna bevindt zich het Island Marina Park - wij snorkelden aan het eiland Mantabuan-
In Sipadan ( hoort bij de vijf mooiste ter wereld) zijn er maar 120 duikers per dag toegelaten en wij waren daarvoor veel te laat.
Op weg naar Mantabuan - zalig


Sipadan Scuba heeft een goede reputatie en de duikinstructeurs zijn  buitenlanders. De man achter de balie is een Oostenrijker en leeft hier al twintig jaar.  Hij heeft wel nog mogelijkheden voor een snorkel dag excursie naar het tweede mooiste eiland, Mantabuan. Morgen om 8 uur vaart de boot af.  Mantabuan was een paar weken geleden in het nieuws vanwege de ontvoering van een toerist door Filippino’s! Veel risico lopen we niet want sinds dit voorval patrouilleert het leger met speed boten (900 pk) rond het eiland waar ook een exclusief resort op gehuisvest is.

Drie maal insmeren met klasse 50 zonnescherm olie hebben niet volstaan om ons te  vrijwaren van een zonnebrand op de rug en kop. 

Bij onze derde snorkeltocht zagen we minder vissen dan bij de twee eerste maar wat een koralenpracht!
Een sprookjesoord
Wat je ziet op de postkaarten.....
Voor meer foto's van onze zalige snorkeltocht klik hier

Wij zijn nog laat op weg naar Lahad Datu. We moeten helemaal terug dezelfde weg om langs de westkant van Borneo naar Brunei te rijden.  De weg die we wilden nemen door de jungle naar Pensiavan (360 km) is alleen berijdbaar door een goede 4x4 werd ons gezegd en dan nog kan het een probleem zijn bij hevige stortregens. Onze Myvi is dus niet opgewassen tegen die uitdaging en de FJ… .De weg werd een tiental jaar geleden aangelegd maar heeft nooit een asfalt toplaag gekregen vanwege ‘geen geld meer’.  Vandaag is er een uitgeregende piste overgebleven. Het is al donker en de stortregens die we meemaken doen de brand op onze verschroeide huid wat vergeten. Het is opletten geblazen de randen en soms ook het midden van de weg staan onder water, het water spat metershoog als we erdoor rijden.  Af en toe moeten we een vrachtwagen voorbij en dat is wel een spannend moment.  De weinige vrachtwagens die we kruisen worden gevolgd door een sliert auto’s, de meeste met minstens vier lichten aan, maar af en toe is er ook een met slechts een enkele lamp. Die lampen staan dan nog meestal slecht afgesteld ook! Veel Maleiers hebben een probleem met voorbij steken. Het regent nu wat minder hard en door de nog steeds hoge temperaturen begint het regenwater op de asfalt te verdampen en vormt nevelslierten die het rijden nog wat moeilijker maken. Gelukkig duren die onweders niet zo lang en zijn ze zeer lokaal. Het is 20 uur, we zijn In Lahad Datu aangekomen en hier heeft het zelfs niet geregend. Morgen, zaterdag, rijden we een rit van 345 km naar Tamburan op weg naar Brunei.

In het "Trusmadi Forest reserve", niet ver van Tambunan, treffen we nog het authentieke Borneo aan

Tambunan de onbekende.

We hebben de hoofdweg A4 naar Kota Kinabalu verlaten bij  Ranau  en zijn op de smallere SA3 aangekomen.  We klimmen gestadig en het landschap wordt steeds wilder, er zijn haast geen palmbomen meer te zien.  Eens over de derde piek van 1.100 meter gaan we langzaam weer dalen en wordt onze rijweg zeer regelmatig en onverwachts smaller.  De reden is de zoveelste landslide die een groot stuk van de rijbaan heeft meegenomen en dat meestal in de bochten. Wij krijgen weer een licht onweer als toemaatje met pletsende regen.  Er is relatief weinig verkeer op de weg het is rustig rijden op de kronkelige bergweg midden in de op het eerste gezicht bijna onaangeroerde jungle. Tambunan ligt in dat bergachtig gebied aan de voet van de tweede hoogste berg Trusmani ( 2.600 m ) van Borneo. We hebben er slechts één hotel gevonden dus vermoeden we dat hier niet zoveel toeristen voorbij komen.
Dat blijkt ook zo als we een wandeling door het dorp maken en velen ons vragen “How are you?” of “ Where do you come from?” De hotelbaas zou wel graag meer toeristen zien en probeert ons te overtuigen om nog een paar dagen te blijven om op verkenning te gaan in de oerwouden rondom Tambunan waar nog veel wild en zelfs Orang Utans en Langneusapen leven. De streek wordt hier klein Zwitserland genoemd zegt hij en helemaal ongelijk heeft hij niet.  Steile berghellingen en diepe kleine valleien die door de optrekkende nevels extra aantrekkingskracht krijgen.  Met onze Mybie kunnen we maar beperkt de omgeving verkennen maar mede door het aangenamere klimaat zijn we er toch twee nachten verbleven in het onbekende maar daarom niet minder interessante dorpje met de vriendelijke mensen.

We rijden naar Brunei langs kronkelige wegen
We geraken maar niet gewoon aan de boomkap en de kale bergen - Borneo ontsnapt er ook niet aan


Nu rijden we naar Brunei Het heeft wat moeite gekost om uit te vissen langs welke weg we naar het Sultanaat kunnen rijden.  De geplande weg was niet terug te vinden op onze kaarten en Google maps. Enkel op de Ipad was er een weg te vinden maar niet iedereen die we om raad vroegen wist of die weg berijdbaar zou zijn. Uiteindelijk hebben we het erop gewaagd en het heeft een mooie route opgeleverd.  Alleen spijtig dat naarmate we meer naar het zuiden reden we de een na de andere vrachtwagen voorbij staken vol geladen met boomstammen van de alom woekerende (illegale) houtkap.

We zullen eens moeten tellen de hoeveelste immigratiepost dit is sedert het begin van onze wereldreis. Dit is de immigratie van Borneo om ons uit te schrijven
Voor meer foto's van onze rit naar de grens van Brunei
klik hier

Terug naar Kuala Lumpur na ons bezoek aan Brunei

Acht stempels verder (grensovergangen Brunei - Sarawak - Brunei - Sarawak - Sabah) en zonder regen zijn we aangekomen in een hotel nu meer in het centrum van Kota Kinabalu. Wij hebben niet kunnen genieten van de ongelooflijk lage benzineprijzen in Brunei, 0,01€ per liter! Wij moesten zelfs 1€ betalen met onze huurauto ingeschreven in Maleisië en dit kon enkel aan een welbepaalde pomp.
Borneo was anders en om het eiland echt te ontdekken is nog steeds een goede off road machine nodig. En met de FJ hadden we ook het Indonesisch deel van Borneo kunnen bezoeken.  Maar we zijn gelukkig niet betrokken geweest bij een kidnapping want dat gebeurt nog wel af en toe hier.  Ook wordt er nog gewag gemaakt van piraterij aan de oostkusten, door voornamelijk Fillippino's.  De Filipijnen zijn niet zo'n goede buren, ze claimen nog steeds enkele eilanden ze doen echter wel niet wat Poetin meent te moeten doen. De staat Sabah zelf leeft ook op gespannen voet met de federale overheid en zegt te weinig terug te krijgen van het geld dat ze afdragen. Al een paar maal hebben ze de houtuitvoer geblokkeerd om druk te zetten op hun verzuchtingen.  Dat heeft blijkbaar geen resultaat gehad.  Sabah is de armste staat van Maleisië.

In Malaisië - Borneo en Brunei staan meestal deze borden te lezen aan de restaurants
Kota Kinabalu is gekend voor zijn "Seafood" Voor onze laatste avond in Borneo gingen we eens proeven.
Voor meer foto's van ons laatste dag in Kota Kinabalu klik hier
 

Dit is onze route in Borneo
Naar boven

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Shipping to Africa 27/03/2016
23/01/2016
16/01/2016
15/01/2016
Depart of part 6
15/01/2016
12/11/2015
29/10/2015
23/10/2015
22/10/2015
Depart of part 5
22/11/2015
21/05/2015
13/04/2015
27/03/2015
20/03/2015
15/03/2015
04/03/2015
25/02/2015
26/01/2015
12/12/2014
18/11/2014
05/11/2014
02/11/2014
01/11/2014
Depart of part 4
01/11/2014
belgium3 17/05/2014
malaysia3 08/05/2014
singapore 07/05/2014
26/04/2014
24/04/2014
brunei 21/04/2014
borneo 09/04/2014
15/03/2014
01/03/2014
26/02/2014
vietnam 05/02/2014
04/02/2014
thailand 11/01/2014
03/01/2014
depart 02/01/2014
Depart of part 3
02/01/2013
27/04/2013
19/04/2013
03/03/2013
03/02/2013
03/01/2013
07/12/2012
08/11/2012
24/10/2012
13/10/2012
03/10/2012
29/09/2012
24/11/2012
23/11/2013
Depart of part 2 23/11/2013
27/10/2011
02/10/2011
30/09/2011
16/09/2011
08/09/2011
02/09/2011
24/08/2011
24/07/2011
10/07/2011
09/06/2011
02/06/2011
15/05/2011
12/05/2011
09/05/2011
08/05/2011
07/05/2011
05/05/2011
05/05/2011
Depart of part 1 05/05/2011